Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124

Việc đảm bảo an toàn và hiệu quả trong sử dụng trang thiết bị y tế là yếu tố then chốt góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và bảo vệ sức khỏe người dân. Để làm được điều đó, các quy định về kiểm định và hiệu chuẩn thiết bị y tế đã và đang được Nhà nước ban hành ngày càng chặt chẽ, trong đó nổi bật là các quy định liên quan đến danh mục thiết bị phải kiểm định, quy trình thực hiện, cũng như yêu cầu hiệu chuẩn định kỳ nhằm duy trì tính năng kỹ thuật chính xác.
Từ Thông tư đến Nghị định 98, mỗi văn bản pháp lý đều góp phần tạo nên hành lang pháp lý đồng bộ, minh bạch, giúp các cơ sở y tế, nhà sản xuất và đơn vị cung ứng tuân thủ đúng quy chuẩn, đảm bảo thiết bị luôn hoạt động an toàn, tin cậy trong suốt vòng đời sử dụng.
Danh mục trang thiết bị y tế phải kiểm định an toàn và tính năng kỹ thuật được quy định cụ thể nhằm đảm bảo chất lượng và độ an toàn khi sử dụng trong các cơ sở y tế. Việc ban hành danh mục này giúp chuẩn hóa quy trình kiểm tra, đánh giá các thiết bị quan trọng trước khi đưa vào sử dụng, từ đó giảm thiểu rủi ro cho người bệnh và nhân viên y tế trong quá trình điều trị, chăm sóc.
Các thiết bị nằm trong danh mục bao gồm máy thở, máy gây mê kèm thở, dao mổ điện, lồng ấp trẻ sơ sinh và một số thiết bị chuyên dụng khác có ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng và sức khỏe người sử dụng. Những thiết bị này đều có khả năng phát sinh sự cố nếu không được kiểm soát chặt chẽ về thông số kỹ thuật và điều kiện vận hành an toàn.
Quy định kiểm định được thực hiện theo Thông tư 33/2020/TT-BYT của Bộ Y tế, quy định chi tiết về phương pháp, tần suất và yêu cầu kỹ thuật đối với từng loại thiết bị. Việc tuân thủ quy trình kiểm định giúp đảm bảo thiết bị hoạt động ổn định, đúng công năng và đạt tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định của nhà nước về an toàn trang thiết bị y tế.
Việc kiểm định định kỳ còn góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng, kéo dài tuổi thọ thiết bị và giảm chi phí cho cơ sở y tế. Đồng thời, đây cũng là cơ sở pháp lý để các cơ quan chức năng thanh tra, giám sát việc thực hiện quy định về trang thiết bị y tế, đảm bảo hoạt động khám chữa bệnh diễn ra an toàn, minh bạch và hiệu quả.
.jpg)
Theo quy định hiện hành, các trang thiết bị y tế thuộc danh mục bắt buộc phải thực hiện hiệu chuẩn hoặc kiểm định trước khi đưa vào sử dụng trong lĩnh vực khám chữa bệnh. Ngoài danh mục tại Điều 5 Thông tư 05/2022/TT-BYT yêu cầu kiểm định về an toàn và tính năng kỹ thuật, những thiết bị y tế là phương tiện đo lường cũng phải được hiệu chuẩn định kỳ theo quy định của pháp luật về đo lường.
Các thiết bị y tế thuộc nhóm phải hiệu chuẩn bao gồm máy đo điện tim, máy siêu âm, máy phân tích sinh hóa, máy đo huyết áp, máy X-quang và các thiết bị chẩn đoán hình ảnh khác. Những thiết bị này ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả chẩn đoán và điều trị nên yêu cầu độ chính xác cao, do đó việc hiệu chuẩn định kỳ là bắt buộc để đảm bảo độ tin cậy trong hoạt động chuyên môn y tế.
Thiết bị y tế không đạt yêu cầu sau kiểm định hoặc hiệu chuẩn phải được xử lý ngay bằng cách tạm ngừng sử dụng, sửa chữa hoặc thay thế. Chỉ khi thiết bị đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật và an toàn mới được phép đưa trở lại phục vụ công tác khám chữa bệnh, nhằm tránh nguy cơ sai lệch chẩn đoán, ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng người bệnh.
Thiết bị y tế được phân thành nhiều loại theo mức độ rủi ro, từ loại A (rủi ro thấp) đến loại D (rủi ro cao). Việc phân loại này ảnh hưởng đến yêu cầu quản lý, trong đó các thiết bị thuộc loại C và D thường có yêu cầu nghiêm ngặt hơn về kiểm định, hiệu chuẩn và giám sát trong quá trình sử dụng tại cơ sở y tế.

Theo Thông tư 05/2022/TT-BYT hướng dẫn Nghị định 98/2021/NĐ-CP, việc kiểm định thiết bị y tế là bắt buộc đối với các loại trang thiết bị liên quan đến đo lường hoặc bức xạ. Quy định này nhằm đảm bảo độ chính xác, an toàn trong quá trình sử dụng tại các cơ sở y tế, góp phần nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị.
Danh mục thiết bị y tế phải kiểm định bao gồm máy X-quang, máy siêu âm, máy phân tích sinh hóa và các thiết bị đo điện sinh lý như điện tim, điện não. Những thiết bị này phải được kiểm định định kỳ theo chu kỳ do cơ quan có thẩm quyền quy định để duy trì độ tin cậy và hoạt động ổn định trong môi trường y tế.
Việc kiểm định và hiệu chuẩn thiết bị phải do tổ chức được Bộ Khoa học và Công nghệ hoặc Bộ Y tế chỉ định thực hiện. Các đơn vị sử dụng trang thiết bị y tế có trách nhiệm lưu giữ hồ sơ kiểm định, thực hiện đúng thời hạn và cung cấp thông tin khi cơ quan chức năng yêu cầu.
Tuân thủ quy định kiểm định không chỉ giúp đảm bảo an toàn cho người bệnh và nhân viên y tế mà còn tránh các hình thức xử phạt hành chính. Việc không thực hiện kiểm định theo quy định kỳ có thể dẫn đến đình chỉ hoạt động hoặc thu hồi thiết bị, ảnh hưởng đến năng lực cung cấp dịch vụ y tế của cơ sở.

Theo quy định hiện hành, ngoài danh mục trang thiết bị y tế bắt buộc phải kiểm định về an toàn và tính năng kỹ thuật nêu tại Điều 5 Thông tư 05/2022/TT-BYT, các thiết bị y tế khác nếu là phương tiện đo lường thuộc danh mục quy định của pháp luật đo lường thì cũng phải thực hiện hiệu chuẩn hoặc kiểm định trước khi đưa vào sử dụng trong hoạt động khám, chữa bệnh. Việc này nhằm đảm bảo độ chính xác, an toàn và tin cậy trong chẩn đoán, điều trị.
Thiết bị y tế thuộc nhóm phải kiểm định, hiệu chuẩn bao gồm những thiết bị thuộc danh mục phương tiện đo lường bắt buộc kiểm tra về đo lường, như máy siêu âm, máy X-quang, máy phân tích sinh hóa, máy đo huyết áp, điện tim… Những thiết bị này đều có ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả chẩn đoán và điều trị, do đó bắt buộc phải duy trì độ chính xác thông qua hiệu chuẩn định kỳ và kiểm định theo quy định.
Với các trang thiết bị y tế không đạt yêu cầu sau khi kiểm định, đơn vị sử dụng phải ngừng ngay việc đưa vào hoạt động, tiến hành bảo dưỡng, sửa chữa hoặc loại bỏ khỏi danh mục trang thiết bị được phép sử dụng. Việc sử dụng thiết bị không đạt tiêu chuẩn có thể dẫn đến chẩn đoán sai, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh và bị xử lý theo quy định pháp luật.
Thiết bị y tế được phân thành nhiều nhóm theo mục đích sử dụng và mức độ rủi ro, bao gồm các nhóm như thiết bị chẩn đoán hình ảnh, thiết bị xét nghiệm, thiết bị theo dõi, thiết bị điều trị và thiết bị hỗ trợ sống. Việc phân loại này giúp xác định rõ quy trình quản lý, từ lưu thông, kiểm định đến hiệu chuẩn và sử dụng trong cơ sở y tế, nhằm đảm bảo an toàn và hiệu quả trong suốt vòng đời thiết bị.

Thông tư 33/2020/TT-BYT do Bộ Y tế ban hành quy định cụ thể danh mục các trang thiết bị y tế phải thực hiện kiểm định an toàn và tính năng kỹ thuật. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng nhằm đảm bảo chất lượng, độ chính xác và an toàn khi sử dụng thiết bị trong chẩn đoán, điều trị và theo dõi bệnh nhân tại các cơ sở y tế trên toàn quốc.
Việc kiểm định trang thiết bị y tế được áp dụng bắt buộc đối với các thiết bị thuộc danh mục quy định, đặc biệt là những thiết bị ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả chẩn đoán và điều trị. Các thông số kỹ thuật như độ chính xác, độ ổn định, giới hạn sai số cho phép đều phải được kiểm tra định kỳ theo quy trình chuẩn do cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn.
Từ ngày 01 tháng 9 năm 2022, mọi trang thiết bị y tế được mua sắm mới thuộc danh mục quy định đều phải thực hiện kiểm định an toàn và tính năng kỹ thuật trước khi đưa vào sử dụng. Quy định này giúp loại bỏ nguy cơ sử dụng thiết bị kém chất lượng, không đạt chuẩn, từ đó nâng cao hiệu quả khám chữa bệnh và bảo vệ sức khỏe người dân một cách tối ưu.
Các cơ sở y tế, đơn vị nhập khẩu và phân phối trang thiết bị y tế có trách nhiệm tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về kiểm định. Việc không thực hiện hoặc cố tình sử dụng thiết bị chưa qua kiểm định có thể bị xử lý theo quy định pháp luật, đồng thời ảnh hưởng đến uy tín và chất lượng dịch vụ y tế cung cấp cho người dân.
.jpg)
Kiểm định trang thiết bị y tế là quá trình đánh giá mức độ an toàn, chính xác và hiệu quả của các thiết bị y tế theo các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia và quốc tế. Đây là bước bắt buộc nhằm đảm bảo thiết bị hoạt động đúng thông số kỹ thuật, đáp ứng yêu cầu chuyên môn trong chẩn đoán, điều trị và theo dõi bệnh nhân.
Quy trình kiểm định được thực hiện bởi các tổ chức có phòng thí nghiệm đạt chuẩn ISO 17025, đảm bảo tính minh bạch và độ tin cậy của kết quả. Các tiêu chuẩn kiểm định thường dựa trên các quyết định như 4395/QĐ-BYT, 4396/QĐ-BYT và 4397/QĐ-BYT của Bộ Y tế, quy định rõ phương pháp, tần suất và điều kiện kiểm định đối với từng nhóm thiết bị.
Việc kiểm định thiết bị y tế phải được tiến hành định kỳ hoặc trước khi đưa vào sử dụng để đảm bảo chất lượng duy trì ổn định. Các thiết bị như máy X-quang, máy siêu âm, máy phân tích sinh hóa đều phải trải qua quy trình này nhằm phát hiện sai lệch kỹ thuật, giảm rủi ro trong sử dụng và bảo vệ an toàn cho người bệnh.
Dịch vụ kiểm định trang thiết bị y tế hiện nay cung cấp giải pháp nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và chi phí cho cơ sở y tế, nhà sản xuất, phân phối. Đơn vị thực hiện phải có năng lực pháp lý, trang thiết bị hiện đại và đội ngũ kỹ thuật viên được đào tạo chuyên sâu để đưa ra kết luận chính xác, khách quan và có giá trị pháp lý.

Nghị định 98/2021/NĐ-CP quy định chi tiết về quản lý trang thiết bị y tế nhằm đảm bảo an toàn, hiệu quả trong sử dụng thiết bị tại các cơ sở y tế. Quy định này áp dụng với mọi tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình sản xuất, phân phối, kinh doanh và sử dụng trang thiết bị y tế trên lãnh thổ Việt Nam.
Việc phân loại trang thiết bị y tế được thực hiện theo mức độ rủi ro từ thấp đến cao, từ Loại A đến Loại D. Mỗi loại thiết bị tương ứng với yêu cầu quản lý riêng, trong đó thiết bị thuộc Loại D có mức độ rủi ro cao nhất, đòi hỏi thủ tục cấp phép chặt chẽ và giám sát nghiêm ngặt trong suốt vòng đời sản phẩm.
Cơ sở kinh doanh, bảo hành, bảo trì trang thiết bị y tế phải có ít nhất một nhân viên kỹ thuật trình độ cao đẳng chuyên ngành kỹ thuật, y, dược, hóa học, sinh học hoặc cao đẳng kỹ thuật liên quan. Điều kiện này nhằm đảm bảo năng lực chuyên môn trong vận hành, sửa chữa và duy trì an toàn cho thiết bị trong quá trình sử dụng.
Trường hợp trang thiết bị y tế gây sự cố nghiêm trọng đe dọa sức khỏe cộng đồng, tổ chức, cá nhân liên quan phải thực hiện thu hồi, khắc phục và báo cáo cơ quan chức năng. Việc giám sát sau lưu hành được tăng cường nhằm phát hiện sớm rủi ro, bảo vệ quyền lợi và an toàn cho người sử dụng thiết bị y tế.

Việc tuân thủ các quy định về kiểm định và hiệu chuẩn trang thiết bị y tế là yếu tố then chốt đảm bảo an toàn cho người bệnh, duy trì chất lượng hoạt động khám chữa bệnh và đáp ứng yêu cầu pháp lý. Các văn bản như Thông tư chuyên ngành, Nghị định 98 và các quy trình kỹ thuật đã thiết lập rõ danh mục thiết bị phải kiểm định, hiệu chuẩn cùng quy trình thực hiện cụ thể.
Để đảm bảo hoạt động y tế diễn ra an toàn, minh bạch và đạt chuẩn, các cơ sở y tế cần chủ động thực hiện đầy đủ và đúng thời hạn các bước kiểm định, hiệu chuẩn theo quy định, đồng thời duy trì hồ sơ nghiệm thu thiết bị đầy đủ, chính xác.